تبلیغات
محله صادقیون *به عشق امام صادق علیه السلام - چرا خداوند از حق الناس نمی گذرد؟
محله صادقیون *به عشق امام صادق علیه السلام
نثار ترفیع مقام عالی حضرت صادق الائمه علیه السللم صلوات

حق مردم, حق الناس, انواع حق الناس


حق الناس از نظر اسلام با عدالت و حكمت الهی رابطه ای تنگاه تنگ دارد و دارای گستره وسیعی می‌باشد. به عبارتی حق الناس در همه ابواب فقه وجود دارد و می‌توان گفت كه بابی از ابواب فقه اسلامی نیست، مگر اینكه مسایل فراوانی در زمینه حق الناس وجود دارد.
حق الناس در منابع و متون اسلامی، چه در قرآن و چه در روایات معصومین ـ علیهم السّلام ـ و كتب فقهی جایگاه خاصی دارد. اقامه قسط و عدل و برقراری عدالت اجتماعی و ادای حقوق الناس یكی از عمده‌ترین اهداف بعثت پیامبران است.
در اینجا چون صاحب حق مردم اند ، رعایت و نادیده گرفتن آن ارتباط مستقیمی با بحث عدالت خداوند دارد. خداوندی كه یكی از صفاتش عادل بودن است و دینی كه یكی از اصولش عدل است چگونه ممكن است حقوق انسانها برایش كم اهمیت باشد. در دین اسلام حق انسانها از جهتی شاید از حق خداوند نیز مهمتر لحاظ شود بطوری كه خداوند ممكن است در روز قیامت از حق خود بگذرد اما هیچ گاه از حق انسانهای دیگر نخواهد گذشت. البته باید توجه داشت كه حق الناس حق الله هم هست، زیرا هیچ كس جز خدا اصالتا و ذاتا حقی ندارد و حقوق مردم از جانب خدا تعیین شده و تضییع آن مخالفت با حكم و حق الهی تعیین شده در حق دیگران است.

«لَقَدْ أَرْسَلْنا رُسُلَنا بِالْبَیِّناتِ وَ أَنْزَلْنا مَعَهُمُ الْكِتابَ وَ الْمِیزانَ لِیَقُومَ النَّاسُ بِالْقِسْطِ» (سوره حدید، آیه 25 ) : ما رسولان خود را با دلایل روشن فرستادیم، و با آنها كتاب آسمانی و میزان شناسایی حق از باطل نازل كردم تا مردم قیام به عدالت كنند (و احقاق حقوق و بسط عدل و داد به طور خود جوش از درون جامعه بشری آشكار شود).
این نشان از آن دارد كه احترام به حقوق دیگران و ادای آن یكی از اساسی‌ترین اهداف ادیان آسمانی است. قرآن كریم در آیات بسیاری مۆمنان را چه در باب مسائل اقتصادی و چه در باب حقوق اجتماعی و... دعوت به احترام به حقوق مردم نموده است. در اینجا تنها به دو نمونه از این آیات اشاره می‌نماییم.
«یا أیّها الّذین آمنوا لا تَأْكُلُوا أَمْوالَكُمْ بَیْنَكُمْ بِالْباطِلِ»؛ ای كسانی كه ایمان آورده‌اید اموال یكدیگر را از طرق نامشروع و غلط و باطل نخورید» (نساء، 29 ) ؛ یعنی، هرگونه تصرف در مال دیگری كه بدون حق و بدون مجوز منطقی و عقلانی بوده باشد ممنوع شناخته شده است.
قرآن كریم، به هنگام نكوهش از قوم یهود و ذكر اعمال زشت آنان می‌فرماید: «...وَ أَكْلِهِمْ أَمْوالَ النَّاسِ بِالْباطِلِ...» (همان، 161 ) : آنان در اموال مردم بدون مجوز و به ناحق تصرف می‌كردند. (ناگفته پیداست كه مراد از اكل و خوردن، در این آیه كنایه از هرگونه تصرف است خواه به صورت خوردن معمولی باشد یا پوشیدن و یا سكونت و یا غیر آن و چنین تعبیری در زبان فارسی نیز رایج است.)
بنابراین، هرگونه تجاوز، تقلب، غش، معاملات ربوی، رشوه، خرید و فروش اجناسی كه فایده منطقی و عقلانی در آنها نباشد، خرید و فروش وسایل فساد و گناه، در تحت این قانون كلی قرار دارند.
در كتب روایی نیز توجه فراوانی به حق الناس شده است. به طوری كه اگر تمام روایات مربوطه جمع بندی شود، چندین جلد كتاب خواهد شد. امّا در اینجا به چند نمونه از روایات اشاره می‌شود.
حضرت علی ـ علیه السّلام ـ می‌فرماید: «اَمّا الظّلم الّذی لا یُتركُ، فَظلمُ العباد بَعضُهُم بعضاً؛ امّا ظلمی كه بخشوده نمی‌شود ظلمی است كه بعضی از بندگان خدا بر بعض دیگر می‌كنند». (نهج البلاغه، خطبه 175 )
و در روایت دیگری آن حضرت حتی ادای حق الناس را از حق الله مهم‌تر دانسته و می‌فرماید: «جَعلَ الله سُبحانه حُقوقُ عبادِهِ مُقدّمةً علَی حُقُوقهِ فَمنْ قامَ بِحقُوقُ عبادالله كانَ ذلك مۆدّیاً الی القیامِ بِحقوقِ الله؛ خداوند حقوق بندگانش را مقدم بر حقوق خود قرار داده و كسی كه حقوق بندگانش را رعایت كند حقوق الهی را نیز رعایت خواهد كرد». (محمدی ری شهری، میزان الحكمة، ج 2، ص 480 )
حق الناس
حدود و موارد حق الناس
باید گفت بر اساس آیات و روایات اسلامی، مردم ومۆمنان دارای سه نوع حق و احترام می‌باشند.
1- احترام به مال مردم
در دیدگاه اسلامی، مال و دارایی مۆمن و گاهی اموال دیگران محترم است ومصونیت دارد و اتلاف و تجاوز در آن مجاز نیست. بنابراین، اگر كسی از راه ربا، رشوه، فریبكاری، سرقت و بالاخره هرگونه تصرف نامشروع، مالی را از كسی خورده باشد، باید به تحصیل رضایت صاحب مال و یا باز پس دادن آن مال اقدام نماید.
2- احترام به جان مردم
جان مسلمان از نظر اسلام حرمت خاصی دارد بنابراین هیچ كس نمی‌تواند به جان مسلمان، لطمه‌ای از قبیل ضرب و جرح وارد آورد یا با دادن غذای فاسد و مسموم و یا اعتیاد به مواد مخدر و یا هر چیز دیگری، سلامتی كسی را به خطر اندازد. بنابراین احترام به جان و بدن و سلامتی افراد، تا آن حدّ مورد اهمیت و مۆاخذه است كه حتی خداوند هم از آن صرف نظر نمی‌كند! امام علی ـ علیه السّلام ـ فرمود: خداوند می‌فرماید: «به عزّت و جلال خودم سوگند، از ظلم هیچ ظالمی نخواهم گذشت، اگر چه به اندازه دست بر دست زدنی باشد، ‌یا با فشار دادن دستی از روی ستم، محقق شده باشد». (علامه مجلسی، بحار الانوار، ج 6، ص 29 )
علاوه بر احترام و حرمت جسم و بدن دیگران، انسان نمی‌تواند با ترساندن و اندوهگین ساختن، آزردن و خلاصه هر گونه ضربه به اعصاب و روان دیگران موجبات ناراحتی آنان را فراهم نماید، ‌درغیر این صورت باید همه ضربه‌ها و خسارت‌های وارده را جبران نماید. و اگر چنین نكند، در دنیا و آخرت كیفر كردار ناروای خویش را خواهد دید.
3- حفظ آبروی دیگران و احترام به آن
عرض و آبروی افراد هم، دارای حرمت و مصونیت فوق العاده‌ای است و از موارد حق الناس به شمار می‌آید. بنابراین انسان نمی‌تواند به وسیله غیبت، تهمت، افشاگری و هرگونه رفتار دیگری، به آبرو و حیثیت دیگری ضربه و آسیبی وارد نماید، زیرا در غیر این صورت مرتكب ظلم بزرگی در حق او شده كه باید به جبران آن بپردازد. چنان كه امام صادق ـ علیه السّلام ـ می‌فرماید: «مَن كسَرَ مۆمِناً فَعلَیْه جَبْرُهُ؛ هر كس حیثیت مۆمنی را بشكند، بر او واجب است كه آن را جبران نماید.» (علامه مجلسی، بحار الانوار، ج 22، ص 351 )
حاصل آن كه، حق الناس از نظر اسلام با عدالت و حكمت الهی رابطه ای تنگاتنگ دارد و دارای گستره وسیعی می‌باشد. به عبارتی حق الناس در همه ابواب فقه وجود دارد و می‌توان گفت كه بابی از ابواب فقه اسلامی نیست، مگر اینكه مسایل فراوانی در زمینه حق الناس وجود دارد. پس باید دانست كه جامعه بر عهدة هر یك از اعضای خود حقوقی دارد كه همگی به احترام و ادای آن موظفند وعمل به آنچه آدمی، خود انتظار انجام آن را از دیگران دارد، پایین‌ترین درجه آن است. چنان كه از امام صادق ـ علیه السّلام ـ درباره حق مۆمن بر مۆمن سۆال شد، آن حضرت فرمود: «... اَیْسَرُ حَقٍّ مِنها اَنْ تُحبُّ لِنفْسِكَ و تَكْرهُ لهُ ما تَكرَهُ لِنَفْسِكَ...؛ كم‌ترین میزان حقوق برادرت بر تو آن است كه آنچه را برای خودت دوست می‌داری برای او نیز دوست بداری و آنچه را برای خودت نمی‌پسندی، برای او نپسندی.» (علامه مجلسی، بحار الانوار، ج 74، ص 224 ) . و در جای دیگری می فرمایند : «اَوّلُ قَطْرَة مِنْ دَمِ الشَّهید كَفارةُ لِذُنُوبِه اِلاَّ الدَّیْن فَاِنَّ كَفارَتُه قَضائه» : «اولین قطره خون شهید، كفاره گناهان او است؛ مگر بدهكارى كه كفاره آن اداى آن است.» (من لا یحضره الفقیه، ج‏3، ص 183، ح‏3688)
 نتیجه
 آنكه اگر خدا از حق محض خود بگذرد از لطف اوست، اما در مورد حق الناس پای دیگری در میان است و اگر او نگذرد، بدون احقاق حق عدالت اجرا نشده است.




نوع مطلب :
برچسب ها : حق الناس،
لینک های مرتبط :
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.


درباره وبلاگ

السلام علیک یاجعفر بن محمد الصادق
به روستای حسن آباد صادق الائمه علیه السلام محله صادقیون خوش آمدید.
معرفی روستایی در ایران که بنام حضرت صادق الائمه علیه السلام مزین است.
بیش ازیک قرن پیش یکی از شترداران روستای ندیک شهربابک از عشیره حاج کنعان بنام حاج حسین مهدی به منطقه نوق رفسنجان مهاجرت میکند . پسر بزرگشان حاج حسن تقی پور یک رشته قنات حفر شده را برای ایجاد آبادی می خرد و نام خودش را بر روی آن می گذارد. حاج حسن این قنات راهفت دانگ سهمیه بندی می کند و یک دانگ برای خودش و مابقی را به چند نفر می فروشد .اغلب مالکان دراین روستا برای خودخانه و برای زارعینشان خانه های خوش نشینی می ساختند. و این امر باعث شد که این محل شکل آبادی به خود بگیرد. این آبادی بنام حسن آباد نامگذاری شد.مرحوم حاج حسن از بدو تاسیس آبادی در منزلش دهه اول محرم و دهه آخر صفر مجلس عزای امام حسین علیه السلام را بر پا میکرد. تا اینکه حاج اسدالله ذوالفغاری در این آبادی مسجد و حمام و آب انبار ساخت.. در سال 1332 تا سال 1336 به مدت چهار سال مرحوم حاج ملاغلامرضا ناصری اولین مکتب خانه را در انباری عنایت الله ناصری راه انداخت.و مرحوم حاج علی فلاح ذاکر امام حسین علیه السلام هیئت ابولفضل العباس علیه السلام را تاسیس کرد. بعد ازقیام 15 خرداد سال 1342 آقای حاج عبدالحسین زینلی نماینده سازمان تبلیغات اسلامی همه ساله با آوردن مبلغ از شهرهای مقدس قم و مشهد مردم را ا با امام و انقلاب آشنا میکردند و مردم در سال 1357 در یک راهپیمایی طاق پهلوی را خراب و نفرت خود را از حکومت پهلوی اعلام کردند. در این روستا خانه بهداشت مرحوم حاج محمد تقی پور در سال 1376توسط فرزندانشان ساخته شد. این خانه روستاهای فیض آباد و حسن آباد صادق الائمه علیه السلام و جعفر آباد تحت پوشش قرار می دهد. در سال 1351 دبستانی در این روستا تاسیس گردید که بعدا بنام شهید عباس اکبری شهید روستا نامگذاری شد . ایام فاطمیه دراین روستا از اهمیت خاصی بر خوردارمی باشد نخستین بار این مراسم با همت آقایان حاج علی اکبری و حاج اکبر پروازه احیا گردید. در سال 1373 شورای مرکزی انجمن محبین صادق الائمه علیه السلام به همت احمد تقی نزاد با هدف تکریم مقام عالی آن حضرت تشکیل گردید. و این شورا روستا را به نام حسن آباد صادق الائمه علیه السلام نامگذاری کردند ورسما عهدار مراسم صادقیه شدند. در سال 1379 با یاری خدا و همت مردم مسجد صاحب الزمان (عج) به پشنهاد حاج غلامرضا ملکی مسئول هیئت ابولفضل العباس علیه السلام با تشکیل شورای 9نفره متشکل از تمام اهالی روستا و کمکهای مردمی ساخته شد. الحمدالله این مسجد مقدس به عنوان یکی از پایگاههای عاشقان امام صادق علیه السلام در کشور می باشد . در این مسجد مراسم معنوی اعتکاف با پیشنهاد آقای رضا عباسی با همکاری خانواده مرحومین حاج رمضان عباسی و حاج عباس فلاح و حاج غلامرضا علی مومنی و کربلایی محمد مهدوی در ایام البیض در سال 1390 راه اندازی شد. نماز جماعت در طول سال به امامت حاج علی غلامحسین زاده و در ماه رمضان و دهه محرم و صفر به امامت روحانیون اقامه میگردد. شورای اسلامی و دهیاری بلوار و تمام کوچه های متصل به بلوار را به نام امام صادق علیه السلام نامگذاری کردند. کارشناس حسین فلاح موسسه قرآنی امام صادق علیه السلام در سال 1386 در این روستا به ثبت رسانیدند. با ثبت این موسسه حاجیه خانم زهرا ذوالفغاری ساختمانی بنام جامعه القران صادق الائمه علیه السلام احداث کرد. این روستا از پیشگامان حرکت کاروان صادقیه رفسنجان که جلوه ای از تکریم مقام عالی امام صادق علیه السلام است می باشد این حرکت بنا به سفارش حضرت آیت الله العظمی وحید خراسانی دامت برکاته در سال 1387 با همکاری دانشگاه امام صادق علیه السلام و با حضور حجت الاسلام دکتر میرلوحی رئیس دفتر و داماد آیت الله مهدوی کنی (رض) راه اندازی شد.ایام صادقیه این روستا در کشور بی نظیر می باشد روستا یکپارچه سیاه پوش می شود و مردم روستا از جان و دل و دل برای امام صادق علیه السلام غریب نوازی میکنند. کاروان پیاده روی اربعین به کربلا در این روستا با همت آقایان حاج علی اکبری و حاج غلامرضا عباسی و حاج امیر ملکی در سال 1392 تشکیل شد. این روستا چهار هیئت دارد برای نوجوانان هیئت علی اصغر علیه السلام و برای جوانان مجمع عاشقان علی اکبر علیه السلام و برای بزرگان هیئت متوسلین به آقا ابوالفضل العباس علیه السلام و هیئت منتظران المهدی علیه السلام برای دعا و توسل و یک خانه عالم که آقای حاج حسین ملکی اهدا نمودند دارد. متاسفانه چندسالی ساخت و ساز در این روستا به علت کمبود آب و نداشتن زمین متوقف کم شده است و جوانان به شهر و روستاهای مجاور مهاجرت کرده اند. خوشبختانه مردم این روستا در هر کجا باشند در روزهای ناسوعا و عاشورا و ایام صادقیه و فاطمیه به این محل می آیند و برای احیای این مراسم تلاش میکنند. بوستان امام علی علیه السلام که با همت شورای اسلامی و دهیاری ساخته شد می توان به عنوان مکان تفریحی روستا نام برد.مجموعه خدماتی مرحوم سیف الدینی شامل زینبیه و تالار و آشپز خانه میباشد و از آثار بستانی روستا مسجد و حمام و امارت سیف الدینی میباشد.

این روستا در زمینه جنگ نرم سه سایت رسمی با نامهای زیردر فضای مجازی دارد:

1.پایگاه اینترنتی کاروان صادقیه*** http://karevansadeghiye.ir/


2.پایگاه مذهبی دارالصادقیون*** http://darolsadeghiyon.ir/


3.پایگاه حیا و عفت مادر ارجمند ام فروه (س) *** http://umfarwah.ir/
حقیر از صبوری شما که با دقت وقتتان را در اختیار ما گذاشتید و از تمامی مردم شهرستان رفسنجان دارالصادقیون که با حضور و همکاریشان در ایام صادقیه مجلس اربابمان را زینت دادند. تشکر میکنم و خیر دنیا و آخرت را برایتان آرزومندیم. محب الصادق جواد زینلی
مدیر وبلاگ : محب الصادق احمدی
جستجو

آمار وبلاگ
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :